ها شيرين صافى شفّاف سبك باشد و هميشه آب از اين‌ها « 1 » مىكشيده باشند و قنواتى كه سرچشمهء آن‌ها بعيد و بلند و آب آن‌ها بسيار و شيرين و صافى و سبك و به سرعت جارى باشد . و آن چه از اين‌ها بدين اوصاف نباشد و يا متغير الطّعم و الرّايحة و مايل به تلخى و شورى و عفونت باشد و يا مدّتى محتقن و محبوس و ضايع و يا دير مانده باشد ، همهء اين‌ها زبون و محدث اكثر امراض مذكوره . و علامت خفّت و لطافت آب : اوصاف و افعال مذكوره است ؛ از شيرينى و صفا و سرعت انحدار و اعانت بر هضم و تقويت اشتها و عدم نفخ و قراقر و ثقل و غيرها . و علامت ديگر : سرعت قبول حرّ و برد از مسخّن و مبرّد خارجى است ؛ يعنى آن چه زودتر از تأثير مسخّن گرم و از تأثير مبرّد سرد گردد ، اخفّ و الطف است و آن چه ديرتر ، ثقيل و غليظ . و علامت ديگر آن است كه دو قطعه پنبه و يا كرباس و يا خاك طيب را كه به وزن مساوى باشند در دو مقدار از دو آب تر سازند و مساوى خشك نمايند كه رطوبت در آن‌ها نماند ، پس وزن نمايند هر كدام كه سنگين‌تر باشد آن آب ثقيل است . منافع و مضارّ آب‌ها اكثر همان‌ها است كه ذكر يافت كه اگر در وقت عطش صادق و قدر لايق و ضرورت بياشامند بر آن افعال و منافع و آثار مذكوره مترتّب مىگردد . و اگر در هنگام سيرى و سيرابى و يا قبل از انحدار غذا از معده و يا قبل از غذا و يا بين آن و يا بعد از رياضات و حركات عنيفه و شديده و يا جماع و يا خواب و يا حمّام و يا بين خواب و يا بعد از ميوه‌هاى تر و تازه و سبزىها و شيرينىها و ترشىها و اشياء عفصهء قابضه و مرخيهء لزجه و يا ناشتا و يا ايستاده و يا كمر بسته و يا بر رو در افتاده و يا گردن را منحرف و كج نموده و امثال اين‌ها و يا آب بسيار ؛ خصوصاً كه بسيار سرد باشد يا بسيار گرم بياشامند ، باعث امراض

--> ( 1 ) . ب : هميشه از اين‌ها آب .